Tomasz Augustyn

Do końca dekady statystyczna pielęgniarka w Polsce będzie miała prawie 60 lat.

Polski system ochrony zdrowia boryka się z narastającym problemem wieku personelu. Według raportu Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych „Pielęgniarka, położna zawody deficytowe w polskim systemie ochrony zdrowia” w roku 2022 średnia wieku zatrudnionych pielęgniarek w województwie zachodniopomorskim wynosiła 53,7 lat, a położnych – 51,3. Dla grupy pielęgniarek najniższą średnią odnotowano w województwach opolskim i podkarpackim, odpowiednio 49,8 oraz 49,3 (tylko tam poniżej bariery 50 lat), a najwyższą w łódzkim (56,4) i dolnośląskim (55,9) przy średniej dla kraju wynoszącej 53,7 lat. Prognoza mówi o wzroście średniego wieku polskiej pielęgniarki do 57,7 lat w roku 2030. Oznacza to rosnące prawdopodobieństwo pogłębienia niedoborów wynikających z odchodzenia coraz większej ilości sióstr na emeryturę, jak też zmniejszenia wydajności pracy.

Problem obserwowany jest w całej Europie. Według danych opublikowanych przez Eurostat w 2022 r. w całej Unii Europejskiej było około 1,83 mln praktykujących lekarzy , a wśród nich ponad 481 000 to lekarze ogólni zapewniający kompleksową opiekę medyczną w szerokim zakresie problemów zdrowotnych, nie ograniczając się do określonej dziedziny medycyny lub choroby. Holandia była na czele, jeśli chodzi o wskaźnik praktykujących lekarzy rodzinnych, z wynikiem 183,4 na 100 000 osób, a następnie Irlandia (174,1), Austria (146,1) i Cypr (137,7). Wysoki wskaźnik lekarzy rodzinnych, z wynikiem 304,3 na 100 000 mieszkańców, zgłosiła Portugalia, jednak liczba ta odnosi się do lekarzy z licencją do wykonywania zawodu, a nie praktykujących lekarzy rodzinnych, co sprawia, że ​​nie można jej bezpośrednio porównywać. Najniższy wskaźnik odnotowano w Grecji (w przypadku osób posiadających zezwolenie na wykonywanie zawodu) – 45,8 na 100 000 mieszkańców, a następnie w Bułgarii (59,8), Szwecji (62,2, dane z 2021 r.) i Słowenii (68,8), a tuż za nią znalazły się Węgry (68,9).

Praktykujący lekarze rodzinni w przeliczeniu na 100 000 osób (2022)

Źródło: Eurostat

Jeśli chodzi o wiek praktykujących lekarzy, udział młodszych (poniżej 35 lat) i starszych specjalistów (55 lat i więcej) znacznie różnił się w zależności od kraju. Jednak jasne jest, że kadra medyczna szybko się starzeje, a 12 krajów UE zgłosiło, że udział lekarzy w wieku 55 lat i więcej był większy niż 40,0% w 2022 r.  Największy odsetek lekarzy w wieku 55–64 lat odnotowano w Niemczech – 36,1%, następnie w Bułgarii (33,9%) i na Łotwie (27,4%), natomiast we Włoszech odnotowano największy odsetek lekarzy w wieku 65 lat i starszych – 26,7%. W tej kategorii wiekowej Włochy znalazły się na kolejnych miejscach: Węgry (22,4%) i Estonia (22,3%). Dla porównania, na Malcie odsetek młodych lekarzy był najwyższy i wyniósł 46,1%. Kolejne miejsca zajęły Rumunia (34,6%) i Holandia (29,7%).

Struktura wieku lekarzy w państwach UE (2022)

Źródło: Eurostat